Орта Азиядағы латындандыру қозғалысы: 1927 жылғы Самарқан кеңесі және жаңа әліпби дауы

Орта Азиядағы латындандыру қозғалысы: 1927 жылғы Самарқан кеңесі және жаңа әліпби дауы

1920-жылдардың ортасы – Кеңес Одағы құрамындағы түркі тілдес халықтар үшін жазу тарихындағы ең күрделі әрі шешуші кезең болды.Араб графикасын қолданған қазақ, қырғыз, өзбек, түрікмен халықтары сауат ашуда қиындық көп болатынын, жаңа білім жүйесіне бейімделу баяу жүретінін айтып, латын әліпбиіне көшу мәселесін ашық көтерді. Бұл бастама 1926 жылғы әйгілі Баку түркітанушылар құрылтайынан кейін жаңа қарқын алып, Орта Азия республикаларында омбудсмен сияқты арнайы латыншылар комитеттері құрылып жатты. Сол кезеңнің маңызды құжаттық айғақтарының бірі – «Эркин Тоо» газетінің 1927 жылғы 19 мамырдағы №73 санында жарияланған Самарқан кеңесі туралы мақала.

Кюрасао әлем чемпионатындағы алғашқы ұпайын еншіледі
Кюрасао әлем чемпионатындағы алғашқы ұпайын еншіледі
  • sport12.kz
 Бүгін қай қалада ауа сапасы нашарлайды
Бүгін қай қалада ауа сапасы нашарлайды
  • turkystan
Астана күніне орай ел тұрғындары неше күн демалады
Астана күніне орай ел тұрғындары неше күн демалады
  • ozgeris
Білім саласының мамандары тыпыршып жатыр: "Түлектердің банкеттегі фото-видеоларын алып тасташы"
Білім саласының мамандары тыпыршып жатыр: "Түлектердің банкеттегі фото-видеоларын алып тасташы"
  • democrat
Самарқанд базарында кішкентай бала АҚШ-тың ірі банк басшысымен саудаласты
Самарқанд базарында кішкентай бала АҚШ-тың ірі банк басшысымен саудаласты
  • qandastar
Төреғали Төреәлінің концерттік қызметі уақытша тоқтатылды
Төреғали Төреәлінің концерттік қызметі уақытша тоқтатылды
  • qandastar
Исматулла мақсым туралы жаға ұстатарлық масқара дүниелер мәлім болды
Исматулла мақсым туралы жаға ұстатарлық масқара дүниелер мәлім болды
  • democrat
Отырып жұмыс істейтіндер күніне қанша қадам жүру керек екені белгілі болды
Отырып жұмыс істейтіндер күніне қанша қадам жүру керек екені белгілі болды
  • stan.kz
Алматыда жас математиктердің жарысы өтіп жатыр
Алматыда жас математиктердің жарысы өтіп жатыр
  • 24.kz/kz
Мектептің қабырғасын тырмалап, ремонт жасап жүргендер кімдер?
Мектептің қабырғасын тырмалап, ремонт жасап жүргендер кімдер?
  • democrat
Бәрі бітті: Төрештің сахнаға шығуына тыйым салынды
Бәрі бітті: Төрештің сахнаға шығуына тыйым салынды
  • democrat
Әнші Бағлан Әбдірайымов басшылық қызметке тағайындалуы мүмкін
Әнші Бағлан Әбдірайымов басшылық қызметке тағайындалуы мүмкін
  • democrat
"Қайыр сұрап тапқан": "Хамер" мінген имам көптің талқысына түсті
"Қайыр сұрап тапқан": "Хамер" мінген имам көптің талқысына түсті
  • democrat
SPF кремдері зиян ба, әлде күнге күйген қауіпті ме: Онколог көпшілікті алаңдатқан сұраққа жауап берді
SPF кремдері зиян ба, әлде күнге күйген қауіпті ме: Онколог көпшілікті алаңдатқан сұраққа жауап берді
  • stan.kz
 Сәкен Майғазиев тұңғыш немересіне қойған есімін жария етті
Сәкен Майғазиев тұңғыш немересіне қойған есімін жария етті
  • kznews_kz
"Әумин!": Сәкен Майғазиев немересіне азан шақырып, ерекше ат қойды
"Әумин!": Сәкен Майғазиев немересіне азан шақырып, ерекше ат қойды
  • democrat
Черногория президенті Я.Милатович студенттерге дәріс оқыды
Черногория президенті Я.Милатович студенттерге дәріс оқыды
  • 24.kz/kz
Инвестиции в образование: проект Ustaz Ulytau объединяет 85 школ регионов присутствия «Казахмыса»
Инвестиции в образование: проект Ustaz Ulytau объединяет 85 школ регионов присутствия «Казахмыса»
  • democrat
Бес айда үш рет тұрмысқа шыққан әйел полицейлердің назарын аударды
Бес айда үш рет тұрмысқа шыққан әйел полицейлердің назарын аударды
  • stan.kz
Білімге салынған инвестиция: Ustaz Ulytau жобасы Қазақмысқа қатысы бар өңірлердегі 85 мектепті біріктірді
Білімге салынған инвестиция: Ustaz Ulytau жобасы Қазақмысқа қатысы бар өңірлердегі 85 мектепті біріктірді
  • democrat
Шымкентте үйінен өрт шыққан әйел перзенттерінің көзінше жанып кетті
Шымкентте үйінен өрт шыққан әйел перзенттерінің көзінше жанып кетті
  • democrat
 Мектеп оқулықтары жаңартылады: Министр баспаларға нақты тапсырма берді
Мектеп оқулықтары жаңартылады: Министр баспаларға нақты тапсырма берді
  • arasha_kz
Сенатта Семей ядролық сынақ полигонының жабылғанына 35 жыл толуына арналған дөңгелек үстел өтті
Сенатта Семей ядролық сынақ полигонының жабылғанына 35 жыл толуына арналған дөңгелек үстел өтті
  • aqshamnews
Қазақстанды әлемге танытқан кадрлар: Дастан Мұхамедрахым табиғат арқылы ел имиджін қалай қалыптастырып жүр
Қазақстанды әлемге танытқан кадрлар: Дастан Мұхамедрахым табиғат арқылы ел имиджін қалай қалыптастырып жүр
  • bairaqmedia
 Осы демалыста отандық спортшылар халықаралық жарыстарда 19 медаль жеңіп алды
Осы демалыста отандық спортшылар халықаралық жарыстарда 19 медаль жеңіп алды
  • arasha_kz
 Қазақстан спортшылары демалыс күндері халықаралық жарыстарда 19 медаль жеңіп алды
Қазақстан спортшылары демалыс күндері халықаралық жарыстарда 19 медаль жеңіп алды
  • turkystan
 Қазақстан құрамасы семсерлесуден Азия чемпионатындағы екінші медалін жеңіп алды
Қазақстан құрамасы семсерлесуден Азия чемпионатындағы екінші медалін жеңіп алды
  • turkystan
«Қайрат» «Қызылжарды» 4:2 есебімен жеңді
«Қайрат» «Қызылжарды» 4:2 есебімен жеңді
  • sport12.kz
Депутат Ермұрат Бапидың бетпердесін сыпыратын, сұрапыл деректер шықты
Депутат Ермұрат Бапидың бетпердесін сыпыратын, сұрапыл деректер шықты
  • democrat
Ауғанстанмен ынтымақтастық артады
Ауғанстанмен ынтымақтастық артады
  • 24.kz/kz
Тоқаев Өзбекстан өкілі Саида Мирзиееваны қабылдады
Тоқаев Өзбекстан өкілі Саида Мирзиееваны қабылдады
  • stan.kz
Қасым-Жомарт Тоқаев Өзбекстан Президенті Әкімшілігінің басшысын қабылдады
Қасым-Жомарт Тоқаев Өзбекстан Президенті Әкімшілігінің басшысын қабылдады
  • almaty_tv
 Қазақстан мен Қатар: стратегиялық серіктестік жаңа кезеңге қадам басты
Қазақстан мен Қатар: стратегиялық серіктестік жаңа кезеңге қадам басты
  • ult
 Тоқаев Өзбекстан президенті Әкімшілігінің Басшысы Саида Мирзиёеваны қабылдады
Тоқаев Өзбекстан президенті Әкімшілігінің Басшысы Саида Мирзиёеваны қабылдады
  • kznews_kz
Қазақстан Президенті Саида Мирзиёеваны қабылдады
Қазақстан Президенті Саида Мирзиёеваны қабылдады
  • TengriNews
 Тоқаев Брюссельге ресми сапармен барады
Тоқаев Брюссельге ресми сапармен барады
  • arasha_kz
Бразилия тұрғындарын “жатпланеталықтар шабуылы” туралы жаппай ескерту оятып жіберді
Бразилия тұрғындарын “жатпланеталықтар шабуылы” туралы жаппай ескерту оятып жіберді
  • TengriNews
Алматыда LRT құрылысы басталды
Алматыда LRT құрылысы басталды
  • tiek_kz
“Арзан“ айфондар дәуірі бітті ме: Apple гаджеттері теңгемен қанша тұрады?
“Арзан“ айфондар дәуірі бітті ме: Apple гаджеттері теңгемен қанша тұрады?
  • TengriNews
Қазақстан ЖИ орталығына айнала ма? Екібастұздағы 10 млрд долларлық жобаның мәні неде?
Қазақстан ЖИ орталығына айнала ма? Екібастұздағы 10 млрд долларлық жобаның мәні неде?
  • baq.kz
Білім саласының мамандары тыпыршып жатыр: "Түлектердің банкеттегі фото-видеоларын алып тасташы"
Білім саласының мамандары тыпыршып жатыр: "Түлектердің банкеттегі фото-видеоларын алып тасташы"
  • democrat
Самарқанд базарында кішкентай бала АҚШ-тың ірі банк басшысымен саудаласты
Самарқанд базарында кішкентай бала АҚШ-тың ірі банк басшысымен саудаласты
  • qandastar
Төреғали Төреәлінің концерттік қызметі уақытша тоқтатылды
Төреғали Төреәлінің концерттік қызметі уақытша тоқтатылды
  • qandastar
Исматулла мақсым туралы жаға ұстатарлық масқара дүниелер мәлім болды
Исматулла мақсым туралы жаға ұстатарлық масқара дүниелер мәлім болды
  • democrat
Алматының жалдамалы пәтерінен табылған хат жұртты жылатты
Алматының жалдамалы пәтерінен табылған хат жұртты жылатты
  • democrat
24 маусымнан бастап Қазақстанда 2000 теңгелік банкнот қабылданбайды
24 маусымнан бастап Қазақстанда 2000 теңгелік банкнот қабылданбайды
  • stan.kz
Түркістанда экотуризмді дамыту бойынша кеңес өтті
Түркістанда экотуризмді дамыту бойынша кеңес өтті
  • 24.kz/kz
Жазира Байырбекова: "Орыстар сауатты деген - қате ұғым"
Жазира Байырбекова: "Орыстар сауатты деген - қате ұғым"
  • democrat